Rozdział 2 – Uriel i granice ludzkiego poznania
1. Odpowiedział mi anioł, który został do mnie posłany, a nazywał się Uriel (Ourëèl):
2. „Czy twój duch nie zdumiewa się, że chce posiąść zamysł majestatu Najwyższego?”
3. „Zaiste, Panie” — odpowiedziałem. On zaś rzekł: „Zostałem posłany, aby ukazać ci trzy drogi i przedłożyć ci trzy przypowieści.
4. Jeżeli wyjaśnisz mi jedną z nich, objawię ci drogę, którą pragniesz poznać, i pouczę cię, dlaczego to serce jest złe.”
5. Rzekłem: „Mów, Panie”. Odpowiedział: „Idź, zważ ogień na wadze, zmierz wiatr miarą albo przywołaj do mnie dzień, który przeminął.”
6. Odpowiedziałem mu: „Któż spośród narodzonych mógłby to uczynić, że mnie o to pytasz?”
7. Rzekł do mnie: „Gdybym cię zapytał: ile jest mieszkań na powierzchni otchłani? Ile jest tam źródeł? Ile dróg ponad niebem? Jaka jest droga do piekła (siol), a jaka do raju?
8. odpowiedziałbyś mi: Nie zstąpiłem do otchłani, nigdy nie zstąpiłem do piekła i nigdy nie wstąpiłem do nieba.
9. A przecież zapytałem cię tylko o ogień, wiatr i dzień miniony, i oto nie możesz ich uchwycić; nie potrafiłeś mi o nich odpowiedzieć.
10. Skoro więc nie jesteś zdolny poznać tego, co znajduje się w twoim zasięgu,
11. jak mógłbyś poznać sposób działania Najwyższego? Droga Najwyższego jest bowiem w nieskończoności, a ty, który podlegasz zepsuciu, nie możesz poznać drogi Tego, który zepsuciu nie podlega.”
12. Gdy usłyszałem te słowa, upadłem twarzą na ziemię i powiedziałem: „Lepiej byłoby dla nas nie zostać stworzonymi, niż zostać stworzonymi, żyć w grzechu i cierpieć, nie znając przyczyny.”
13. Anioł odpowiedział mi: „Drzewa lasu poszły odbyć naradę
14. i powiedziały: Chodźmy, wyruszmy i stoczmy walkę z morzem, aby ustąpiło przed nami, a my uczynimy sobie nowe miejsce dla lasu.
15. Podobnie fale morza odbyły naradę i powiedziały: Chodźmy, wznieśmy się i stoczmy walkę z lasem na równinie, abyśmy uczyniły sobie tam nowe morze.
16. Zamiar lasu spełzł na niczym, bo przyszedł ogień i go pożarł.
17. Tak samo zamiar fal morza, bo piasek je zatrzymał.
18. Jeżeli znasz sprawiedliwość, któremu z nich przyznasz rację, a którego potępisz?”
19. Odpowiedziałem: „Zamiar jednych i drugich był próżny, ponieważ ziemia została dana lasowi, a morze ma nosić swoje fale.”
20. Rzekł mi: „Dobrze osądziłeś; dlaczego więc nie osądzasz tak samo, gdy chodzi o ciebie?
21. Jak ziemia została dana lasowi, a morze wodom, tak mieszkańcy ziemi mogą pojmować tylko rzeczy ziemskie, nie zaś rzeczy niebiańskie i ponadniebiańskie.”
Przypis translatorski
Końcowe przeciwstawienie „rzeczy ziemskich” i „niebiańskich i ponadniebiańskich” jest charakterystyczną lekcją etiopską; inne wersje formułują je nieco inaczej.
22. Wtedy przemówiłem do niego: „Panie, zapytam Cię, dlaczego została nam dana zdolność rozumienia, dzięki której myślimy.
23. Nie chciałem pytać Cię o drogi wyższe, lecz o to, co spotyka nas każdego dnia: dlaczego Izrael został wydany narodom na hańbę, lud, który miłujesz, [ludom] grzeszników; Prawo naszych ojców zostało odrzucone i nie ma już zapisanego przymierza.
24. Przechodzimy przez ten świat jak szarańcza; nasze życie jest podobne do dymu i nie jesteśmy godni, aby się nad nami zlitowano.
25. Lecz co uczyni On ze względu na swoje święte imię, które jest nad nami wzywane? O to właśnie Cię pytałem.”
26. Odpowiedział mi: „Jeżeli będziesz istniał, zobaczysz; jeżeli będziesz żył, poznasz — każda rzecz ma swój czas, bo wiek śpieszy ku przeminięciu.
27. Nie może bowiem unieść nadziei sprawiedliwych, gdyż ten wiek jest pełen bólu i słabości.
28. Zło, o które mnie pytałeś, zostało zasiane, lecz żniwo jeszcze nie nadeszło.
29. Dopóki to, co zasiano, nie zostanie zżęte i dopóki nie zniknie miejsce, które przyjęło nasienie zła, [nie ukaże się pole, na którym zasiano dobro].
Przypis translatorski
Członu w nawiasie kwadratowym brak w tekście etiopskim; Basset uzupełnia go na podstawie wersji łacińskiej, syryjskiej i jednej arabskiej.
30. Ziarno nasienia zła zostało bowiem na początku zasiane w sercu Adama, a owoc grzechu był wydawany aż do czasu, gdy nadejdzie jego żniwo.
31. Rozważ sam: jeśli jedno ziarno nasienia zła wydało tak wiele owocu grzechu,
32. to ile niezliczonych owoców wydałoby jedno ziarno nasienia dobra, gdyby zostało zasiane!”
33. Podjąłem słowo i rzekłem: „Kiedy więc i w jakim czasie to nastąpi? Nasze dni są bowiem nieliczne i złe.”
34. Odpowiedział mi: „Nie do ciebie należy śpieszyć się bardziej niż Najwyższy. Ty śpieszysz się ze względu na Niego, Najwyższy zaś śpieszy się ze względu na wielu.
35. Dusze sprawiedliwych w swoich mieszkaniach pytały o to, mówiąc: Jak długo będziemy tutaj? Kiedy nadejdzie żniwo naszej zapłaty?
36. Anioł Jarumiel (Iyâroumyâl) odpowiedział im: Gdy dopełni się liczba tych, którzy są podobni do was.
Przypis translatorski
Basset drukuje imię anioła jako Iyâroumyâl; wersja syryjska ma Ramiel, a jedna z arabskich — Aramîl.
37. Wiek został bowiem zważony na wadze; On odmierzył morze miarą; nie zamilknie ani nie zostanie obudzony, dopóki nie dopełni się wyznaczona mu miara.”
Przypis translatorski
Tekst etiopski Basseta ma dosłownie: „odmierzył morze miarą”; wersja łacińska ma w tym miejscu „czasy”. Zachowano lekcję etiopską.
38. Rzekłem ponownie: „Panie mój, oto wszyscy jesteśmy pełni grzechów.
39. Czy zatem żniwo sprawiedliwych nie zostanie przez nas powstrzymane z powodu grzechów mieszkańców ziemi?”
40. Rzekł mi: „Idź i zapytaj brzemienną kobietę, czy gdy dopełni się dziewięć miesięcy, jej łono może zatrzymać to, co zostało w nim ukształtowane.”
41. Odpowiedziałem: „Panie mój, to niemożliwe”. Wtedy dodał: „Piekło i mieszkania dusz sprawiedliwych są podobne do łona.
42. Jak łono spieszy, aby w bólach wydać dziecko, tak ziemia pospieszy, aby oddać tych, którzy od początku świata zostali jej powierzeni.
43. W owym dniu wyjaśnią ci to, co chcesz poznać.”
44. Rzekłem: „Jeśli znalazłem łaskę w Twoich oczach i jeśli uważasz, że mogę to pojąć,
45. wyjaśnij mi, czy ma jeszcze upłynąć tyle dni, ile już upłynęło, czy też więcej,
46. bo wiem, co przeminęło, lecz nie wiem, co ma nadejść.”
47. Rzekł mi: „Stań nieco dalej, a ukażę ci wyjaśnienie podobieństwa.”
48. Wstałem i spojrzałem, a oto płonący piec przeszedł przede mną. Gdy płomień przeminął, pozostał dym.
49. Potem przeszedł przede mną obłok pełen wody i spuścił obfity deszcz. Gdy ulewa przeminęła, pozostała mżawka.
50. Rzekł mi: „Rozważ to: jak deszcz przewyższa mżawkę, a ogień dym, tak to, co przeminęło, było większe; pozostały tylko mżawka i dym.”
51. Błagałem go i powiedziałem: „Czy będę żył aż do tych dni? Co stanie się w owym czasie?”
52. Odpowiedział mi: „Mogę ci przedstawić część znaków, o które pytasz. Co do twojego życia, nie zostałem posłany, aby ci o nim mówić, i nie wiem.”











Co o tym myślisz?
Jeśli spodobał Ci się ten referat i pobudził Cię do przemyśleń, podziel się tym w komentarzu lub pisząc do mnie. Jeśli dzięki temu artykułowi udało Ci się spojrzeć na tą kwestię z innej perspektywy to spełnił on zamierzony cel. Jeśli po lekturze skłaniasz się do zmiany swoich poglądów lub utwierdziłeś się w swoich przemyśleniach, które są sprzeczne z moimi to również chwała Bogu. Pomóż i mi znaleźć prawdę, dzieląc się ze mną i innymi czytelnikami swoimi argumentami na ten temat.